برکه تمساح چابهار کجاست؟ راهنمای سفر به زیستگاه گاندو + عکس

ممکن است با شنیدن نام برکه تمساح چابهار قلب‌تان به تپش بیفتد، اما نگران نباشید، تمساح‌های این برکه هیچ آسیبی به شما نمی‌رسانند. احتمالا وقتی با آنها از نزدیک آشنا شوید، تمایل داشته باشید که به تمساح‌ها نزدیک شده و به آنها غذا هم بدهید. در این مطلب با ما همراه باشید تا به اتفاق هم با تمساح گاندو سیستان و بلوچستان آشنا شویم. همچنین ببینیم برکه تمساح چابهار کجاست و چه زمانی باید به این برکه سفر کرد.

فهرست مطلب:

• برکه تمساح گاندو کجاست؟
• معرفی تمساح گاندو
• علت در خطر بودن این تمساح
• بهترین فصل سفر
• نکات مهم در سفر به گاندو

برکه تمساح گاندو کجاست؟

تمساح گاندو به تمساح پوزه کوتاه ایرانی یا مردابی معروف است که در استان سیستان و بلوچستان در برکه‌های چابهار زندگی می‌کند. برای دیدن این تمساح کافی است به منطقه آزاد چابهار یا روستای باهوکلات بروید. در زیر به آدرس دقیق این دو مکان اشاره شده است.

• آدرس اول: منطقه آزاد چابهار، روبه‌روی ساختمان شماره سوم
• آدرس دوم: شمال شرق چابهار، روستای باهوکلات، منطقه حفاظت شده باهوکلات یا گاندو

ناگفته نماند که منطقه حفاظت شده گاندو یا همان باهوکلات در محدوده رودخانه سرباز و باهوکلات است که به دریای عمان منتهی می‌شود. در واقع این منطقه در جنوب شرق کشور در استان سیستان و بلوچستان و در طول مرز ایران و پاکستان واقع شده است.

بد نیست بدانید که برای بازدید از برکه تمساح گاندو باید هزینه ورودی بپردازید و راهنمایی در آنجا وجود ندارد. بنابراین بهتر است از راهنمای محلی برای بازدید از آن‌ها کمک بگیرید یا با تورهای حرفه‌ای و راهنماهای کاربلد همراه شوید تا با این تمساح‌های شگفت‌انگیز بیشتر آشنا شوید.

چطور باید به دیدن این برکه رفت؟

برای رفتن به برکه تمساح چابهار یا منطقه حفاظت شده باهوکلات، اول از همه باید خودتان را با هواپیما به چابهار برسانید. بعد از رسیدن به چابهار، ابتدا پیشنهاد می‌کنیم در اقامتگاهی در روستای باهوکلات مانند اقامتگاه بوم‌گردی شجره اقامت کنید. این اقامتگاه در روستای باهوکلات، بخش دشتیاری واقع شده و صاحب آن فوق‌العاده مهمان‌نواز و خون‌گرم است. بعد از ساکن شدن، با خیالی آسوده می‌توانید به دیدن گاندوهای بی‌نظیر این منطقه بروید.

چنانچه در اقامتگاه بوم‎‌گردی شجره اقامت کنید، برای رسیدن به منطقه حفاظت شده باهوکلات یا گاندو کافی است با دو دقیقه رانندگی یا 12 دقیقه پیاده‌روی به منطقه باهوکلات بروید. البته اگر در این بوم‌گردی ساکن نشدید، برای رسیدن به منطقه حفاظت شده گاندو ابتدا از سمت شمال شرق چابهار وارد جاده ایرانشهر شوید و بعد از عبور از شهرستان راسک، به روستای باهوکلات و این منطقه خواهید رسید.

همان طور که گفتیم این تمساح‌ها را می‌توانید در برکه تمساح چابهار، در سمت منطقه آزاد چابهار هم از نزدیک ببینید. برای رفتن به منطقه آزاد چابهار کافی است از همان روستای باهوکلات به سمت بلوار اقیانوس بروید. مسافت باهوکلات تا منطقه آزاد با ماشین حدود یک تا دو ساعت است.

در منطقه آزاد چابهار تنها تعداد کمی تمساح را می‌توانید از نزدیک ببینید، اما در برکه تمساح گاندو و منطقه باهوکلات، تمساح‌های گاندو جوان و بالغ به چشم می‌خورند. در واقع منطقه حفاظت شده باهوکلات، زیستگاه اصلی گاندو در چابهار محسوب می‌شود.

معرفی تمساح گاندو سیستان و بلوچستان

در زبان بلوچی معنی گاندو به معنی راه رفتن بر روی شکم است؛ به همین خاطر این تمساح را به عنوان تمساح گاندو می‌شناسند. شاید فکر کنید که تمساح‌های گاندو خطرناک هستند و طبیعی است که از آن‌ها بترسید، اما با دیدن‌شان کاملا نظرتان تغییر می‌کند. غذای گاندوها پرندگان، پستانداران، سگ‌ها و ماهی‌ها بوده و هیچ گونه خطری برای انسان‌ها ندارند. البته بازدید از آن‌ها تنها از فاصله دور امکان پذیر است و فقط اهالی باهوکلات می‌توانند از نزدیک به آن‌ها غذا بدهند.

تمساح گاندو سیستان و بلوچستان یا تمساح پوزه کوتاه مردابی حدود 66 تا 68 دندان و پاهای کوتاه دارد. این خزنده جذاب حدود 550 کیلوگرم وزن دارد که طول تمساح نر 3 متر و طول تمساح ماده 2.45 متر است. اگر به پشت سر و ناحیه گردن آن‌ها دقت کنید، متوجه دو جفت صفحه شاخی بزرگ می‌شوید. به علاوه با دقت کردن به انگشت پاهای جلو و عقب‌شان، متوجه می‌شوید که پای جلوی آن‌ها 5 انگشت و پای عقب آن‌ها 4 انگشت دارد. تمساح گاندو در اسفند و اردیبهشت جفت‌گیری کرده و حدود 30 تخم می‌گذارد. در نتیجه خرداد و تیرماه نوزادان از تخم بیرون می‌آیند. کروکودیل‌های تازه متولد شده به رنگ زیتونی بوده و روی دمشان نوارهای تیره دیده می‌شود اما رنگ تمساح‌های مسن‌تر، قهوه‌ای روشن است.

تمساح گاندو به غیر از ایران در کشورهایی همچون چین، نپال، سریلانکا، بنگلادش، هندوستان و پاکستان هم وجود دارد. این تمساح‌ها معمولا در گودال‎‌های بزرگ آب (هوتک) زندگی می‌کنند. به غیر از هوتک باهوکلات یا برکه تمساح گاندو، برکه آزادی، برکه پیر سهراب، برگه درگس، برکه جنگل، برکه زیر سد پیشین، برکه پلنگی و... هم از دیگر زیستگاه‌های اصلی این خزنده در سیستان و بلوچستان محسوب می‌شوند.

پیشنهاد می‌شود شب‌ها به دیدن این تمساح بروید؛ چرا که در شب آن‌ها به خشکی آمده و چشم‌های‌شان را به راحتی می‌توانید ببینید. به علاوه اگر خطری تهدیدشان نکند، به راحتی کنار انسان رفت و آمد کرده و مشکلی به وجود نمی‌آورند. گاندوها بسیار زیرک و باهوش هستند، اما بسیار ترسو بوده و اگر صدایی در فاصله 500 متری‌شان بشنوند، فورا به زیر آب می‌روند. بیشتر اهالی بلوچ عقیده دارند هر جا که گاندو زیاد باشد، آب هم بسیار است. بنابراین در حفظ و مراقبت از این خزنده تمام تلاش خود را به کار می‌گیرند.

در نهایت ناگفته نماند که در منطقه حفاظت شده باهوکلات می‌توانید انواع گونه‌های جانوری و گیاهی مختلفی را ببینید. در این منطقه پرندگانی همچون گنجشک بلوچی، عقاب دشتی و دراج به چشم می‌خورد. پوشش گیاهی همچون بنه، بادام و درختان گرمسیری هم در این منطقه به وفور یافت می‌شود.

چرا این نوع تمساح در خطر انقراض است؟

از آنجایی که استان سیستان و بلوچستان دوره‌های خشک‌سالی زیادی را پشت سر گذاشته است، این تمساح‌ها در خطر انقراض هستند. چرا که خشک‌سالی و کم آبی آن‌ها را از بین می‌برد و ممکن است نسل گاندو در ایران به طور کامل منقرض شود.

سیلاب‌های شدید، استفاده بی‌رویه از آب برکه‌های چابهار، آلودگی‌های شیمیایی و آفت‌ها، خورده شدن گاندوهای نوزاد توسط گاندوهای بالغ و فعالیت‌های کشاورزی از دیگر عوامل تهدید کننده برای تمساح گاندو است؛ چرا که این عوامل به مرور زمان باعث منقرض شدن گاندو می‌شود. به علاوه بعضی از تمساح‌ها به هنگام رد شدن از جاده با برخورد به ماشین‌های شخصی کشته می‌شوند.

بهترین فصل بازدید از برکه تمساح چابهار

به طور کل چابهار در فصل تابستان آب و هوای به شدت گرم و طاقت فرسایی داشته و در بهار و پاییز آب و هوای معتدل و خوبی دارد. به همین علت بهترین زمان بازدید از تمساح گاندو سیستان و بلوچستان، فصل‌های بهار و پاییز است. زمستان‌های چابهار هم ممکن است سرد باشد؛ اما در فصل زمستان هم می‌توانید به چابهار سفر کرده و به برکه تمساح چابهار بروید. فقط حتما لباس گرم به همراه داشته باشید. خلاصه در هر فصلی که به چابهار سفر کردید، حتما شب‌ها به برکه تمساح گاندو بروید تا بهتر بتوانید آن‌ها را در خشکی ببینید.

نکات مهم در بازدید از برکه تمساح‌ها

اکنون که با تمساح گاندو به طور کامل آشنا شدید، هنگام بازدید از آن‌ها حتما نکات زیر را رعایت کنید.

• از آنجایی که در منطقه حفاظت شده گاندو راهنمایی وجود ندارد، برای آشنایی با منطقه و گاندوها، می‌توانید از راهنمای محلی در روستای باهوکلات کمک بگیرید یا با تورهای کاربلد همراه شوید.
• برای بازدید از گاندوها حتما هزینه ورودی بپردازید و به آن‌ها نزدیک نشوید تا خطری تهدیدشان نکند.
• شما از فاصله دور می‌توانید گاندوها را تماشا کرده و عکس بگیرید. به هیچ وجه سر و صدا ایجاد نکنید تا گاندو به خشکی بیاید و بتوانید راحت‌تر تماشایش کنید.
• معمولا تمساح‌ها خطری برای انسان‌ها ندارند و به عقیده بلوچی‌ها بسیار مقدس هستند.

در نهایت برای رفتن به منطقه حفاظت شده گاندو، می‌توانید با تورهای طبیعت‌گردی و حرفه‌ای معتبر و قابل اعتماد مثل ایرانگرد همراه شوید. ایرانگرد در زمینه تورهای داخلی فعالیت کرده و تمامی تورهای آن دارای مجوز هستند. امنیت این تورها بسیار بالاست. به علاوه شما قبل از خرید تور، می‌توانید با مشاوران ایرانگرد تماس گرفته و مشورت کنید.

آیا شما تا به حال تجربه سفر به برکه تمساح گاندو را داشته‌اید؟ اگر پاسخ‌تان مثبت است، خوشحال می‌شویم تجربیات خود را با ما و همراهان ایرانگرد به اشتراک بگذارید.